هر دعوایی چه حقوقی و کیفری مبلغی بهعنوان هزینه دادرسی یا هزینه رسیدگی که باید توسط شخص مدعی به مرجع قضایی پرداخت شود. مدعی احقاق حق شده این مبلغ را جهت رسیدگی به درخواستش میپردازد. درواقع هزینههای دادرسی هزینههایی هستند که توسط دولت برای رسیدگی به درخواست شکایات دریافت میشود. پرداخت این هزینه به عهده شخص شاکی است. اما درصورتیکه رأی دادگاه به نفع وی باشد میتوان تمام هزینههای پرداختی از متشاکی دریافت کند. اما سؤال اینجاست باتوجه به این تعاریف هزینه دادرسی مهریه به عهده کیست؟
برای پاسخ به این سؤال در ادامه با خانم فرهادی وکیل پایه یک دادگستری همراه باشید.
هزینه دادرسی مهریه
همانطور که در تعریف هزینه دادرسی گفته شد، این هزینه توسط شخص شاکی به دولت برای رسیدگی و استماع شکایت باید پرداخت شود. در مورد مهریه هم به همین شکل است. هزینه دادرسی مهریه به عهده خانم است و توسط دادگاه بدون درنظرگرفتن هرآنچه در سند ازدواج بابت مهریه قید شده باشد، تعیین میشود. برای مثال اگر در سند ازدواج ملکی یا خانهای باشد، این هزینه متناسب با وجه رایج کشور دریافت میشود.
درصورتیکه خانم مهریه را مطالبه و از طریق اجرای ثبت آن را دریافت کند، تمام هزینههای پرداختی برای دریافت مهریه اعم از هزینه وکیل طلاق در مشهد، هزینه کارشناسان، انتشار آگهی و… هم به عهده شوهر اوست. البته وصول این مبالغ بعد از فروش مال یا پرداخت مهریه است.
هزینه دادرسی طبق قانون جدید چطور محاسبه میشود؟
بنابر قانون جدید وضع شده خانم از دو طریق میتواند مهریهاش را طلب کند:
- اجرای ثبت
- دادگاه یا شورای حل اختلاف، بسته به میزان مهریه
باتوجهبه بند 113 قانون برنامه توسعه:
مفاد اسناد رسمی لازمالاجرا از طریق ادارات اجرای مفاد اسناد رسمی لازمالاجرای سازمان ثبتاسناد و املاک کشور اجرا میشود. ادارات مذکور مکلفاند بلافاصله پس از تقاضای اجرائیه نسبت به شناسایی و توقیف اموال مدیون اقدام کنند. چنانچه مرجع مذکور نتواند ظرف مدت دو ماه از تقاضای اجرا نسبت به شناسایی و توقیف اموال متعهد سند اقدام کند یا ظرف مدت شش ماه نسبت به اجرای مفاد سند اقدام نماید، متعهدله سند رسمی میتواند با انصراف از اجرای مفاد سند به محاکم دادگستری رجوع کند.
تبصره 2: چنانچه متعهد سند لازم الاجرا ظرف مدت بیست روز نسبت به انجام تعهد خود و جلب رضایت متعهدله سند اقدام نماید، از پرداخت هزینه های اجرایی معاف خواهد بود. در غیر این صورت مراتب جهت درج در سامانه سجل محکومیت های مالی بند (پ) ماده (116) این قانون منعکس خواهدشد. کلیه دستگاه های اجرایی، بانک ها و موسسات مالی و اعتباری از انعقاد هرگونه قرار داد مالی و پرداخت تسهیلات، موافقت اصولی، صدور کارت بازرگانی و پروانه صادرات و واردات به این شخص ممنوع هستند. تخلف از این حکم موجب مجازات تعزیری درجه شش خواهدشد.
در این میان خوب است که درباره شرایط حق حبس در مهریه هم بخوانید.
هزینه دادرسی مهریه از طریق اجرای ثبت چگونه محاسبه میشود؟
اگر زن از طریق اجرای ثبت قصد دریافت مهریه را داشته باشد، هزینه دادرسی یک بیستم از مهریه خانم است. اما گاهی خانم مهریهاش را میبخشد یا با همسرش مصالحه میکند یا اینکه از ادامه روند مطالبه مهریه منصرف میشود. در اینجا نیازی به پرداخت هزینه دادرسی مهریه نیست.
بیشتر بخوانید: مهریه به نرخ روز چگونه محاسبه میشود؟
هزینه دادرسی هزینه مهریه از طریق دادگاه چگونه محاسبه میشود؟
بهطورکلی هزینه دادرسی در دادگاه قبل از شروع به رسیدگی در دادگاه یا مرجع قضایی از زن دریافت میشود تا به درخواست او رسیدگی شود. در این مورد هم خانم میتواند تمام این هزینهها را از همسرش دریافت کند. زن باید 3.5 درصد از مبلغ مهریهٔ به اجرا گذاشته شده را بابت هزینه دادرسی مهریه به دادگاه بپردازد.
انواع هزینههای دادرسی مهریه از طریق دادگاه
هزینه دادرسی در مرحله بدوی: در صورتی که میزان مهریه بیشتر از 2 میلیون تومان باشد؛ معادل دو و نیم درصد و مازاد بر آن معادل سه و نیم درصد از مبلغ مهریه است.
هزینه دادرسی در مرحله واخواهی و تجدیدنظر: این مبلغ معادل 4.5 درصد از مبلغ خواسته شده است.
هزینه دادرسی دعاوی مالی در مرحله فرجامخواهی و اعاده دادرسی و اعتراض ثالث: این هزینه صرفاً برای زمانی است که مهریه وجه نقد باشد و معادل 5.5 درصد از آن است.
بیشتر بخوانید: حکم نپرداختن اقساط مهریه چیست؟
نحوه پرداخت هزینه دادرسی مهریه
با نحوه تعیین، دلیل پرداخت و انواع هزینه دادرسی مهریه آشنا شدید. اما سؤال اینجاست که بعد از تعیین این هزینه چطور باید هزینه دادرسی را پرداخت کرد؟ در ادامه این مطلب به این سؤال پاسخ خواهیم داد.
- این مورد را لازم است بدانید زمانی که خانم از اداره ثبت اقدام به ثبت درخواست میکند، در همان آغاز کار نیازی به پرداخت یک بیستم یا همان نیم عشر از مهریه بابت هزینه دادرسی نیست. چرا که اگر مرد در طول مدت تعیین شده کل مبلغ مهریه را بپردازد، مصالحه کند یا خانم مهریه را ببخشد نیازی به پرداخت هزینه نیست.
زمانی که ثبت درخواست از طریق اجرای ثبت انجام شود، حق الاجرا تنها هزینهای است که باید پرداخته شود. این مبلغ درصورتیکه نیاز به پیگیری دادگاه نباشد و طی زمان مقرر مرد مهریه را پرداخت کند، از خانم گرفته نمیشود. در غیر این صورت در زمان اجرا دریافت خواهد شد.
- احتمالاً با مطالعه قسمت هزینه دادرسی مهریه از طریق دادگاه این شبه به وجود میآید که: اگر زن در همان ابتدا هزینه دادرسی مهریه را پرداخت نکند به درخواست او رسیدگی نمیشود. قانون با درنظرگرفتن این مورد که امکان دارد پرداخت هزینه دادرسی برای خانم همان ابتدا مشکل باشد، راه چارهای برای او در نظر گرفته است. زن میتواند با دادخواست اعسار بهصورت موقتی از پرداخت هزینه دادرسی معاف شود.
- خانمی که مهریهاش را از همسرش مطالبه کرده میتواند با ارائه دو شاهد و درخواست اعسار به دادگاه ثابت کند که توانایی پرداخت هزینه دادرسی را ندارد. در این مواقع پس از اینکه حکم پرداخت مهریه از جانب مرد قطعی و مهریه به خانم پرداخت شد، خانم میتواند هزینه دادرسی مهریه را از همسرش بگیرد. البته به این نکته توجه داشته باشید که در این مورد نیم عشر بر اساس قیمت روز سکه محاسبه میشود.
نگاهی کلی به این مقاله
در این مقاله درباره هزینه دادرسی مهریه صحبت کردیم. از نحوه محاسبه و انواع آن گفتیم. با نحوه پرداخت آن آشنا شدیم. ضمن این که درباره عدم توانایی زن درباره پرداخت هزینه دادرسی برای مهریه از طریق دادگاه هم به نکاتی اشاره کردیم. شما میتوانید با مراجعه به دفتر وکالت سعیده فرهادی در رابطه با تمام این مراحل اطلاعات کسب کنید و امور حقوقیتان را به ایشان بسپارید.
