همانطور که اطلاع دارید، در حال حاضر برخی از بانکها و مؤسسات مالی و اعتباری اقدام به دریافت سودهای مازاد بر قوانین بانکی مینمایند. این بانکها و مؤسسات اعتباری در قراردادهایی که با مشتریان خود منعقد میکنند، خلاف قوانین و مقررات اعلامشده توسط بانک مرکزی در مورد نرخ سود عمل کرده و سودهایی بالاتر از آن مقدار را از مشتریان دریافت میکنند. در چنین شرایطی، به طبع به دلیل افزایش مبلغ اقساط پرداختی توسط مشتری، به دلیل تأخیر در پرداخت اغلب ظرفیت دچار مشکل و اختلاف میشوند. درنتیجه موضوع بحث به دادگاه کشیده میشود.
در این میان قوانین و مقرراتی وجود دارد که نشان میدهند، بانک اجازه منعقد کردن چنین قراردادهایی را که مربوط به سودهای مازاد بر قوانین بانکی است، ندارند. از طرفی به دلیل اینکه مشتریان قراردادی را در ابتدا با بانک منعقد کردهاند و شرایط آن را پذیرفتهاند، ممکن است مشکلاتی به وجود آید. نکاتی که در این رابطه وجود دارد این است که ابتدا بهتر است در زمان عقد قرارداد، با آگاهی کامل به شرایط قرارداد آن را تأیید و امضا نمایید. درصورتیکه با مشکلات اینچنینی مواجه شدید، مشورت با یک وکیل بانکی خبره بهترین راهحل است.
درصورتیکه به دنبال وکیل بانکی در مشهد هستید، میتوانید وکیل بانکی خبره و پاسخ سؤالات خود را در فرهادی وکیل بیابید. در ادامه با توجه بهضرورت آشنایی شما عزیزان با قوانین و مقررات مربوط به سودهای مازاد بر قوانین بانکی، قصد داریم نکات مهم در این رابطه را موردبررسی قرار دهیم:
سودهای مازاد بر قوانین بانکی
برخی بانکها و مؤسسات اعتباری هستند که خلاف مصوبات بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران و شورای پول و اعتبار عمل کرده و اقدام به عقد قراردادهایی میکنند که طی آن سودهایی مازاد بر قوانین بانکی از مشتریان خود دریافت کنند. البته چنین قراردادهایی با توجه به شرایط دشواری که برای مشتریان ایجاد میکنند، درنهایت منجر به ایجاد اختلافات و دعاوی میشوند.
نکات مهم در رابطه با دریافت مالیات از سود مازاد بانکی
- ذکر این نکته مهم است که بانکها ملزم به رعایت نرخ سود مصوب شورای پول و اعتبار هستند؛ یعنی طبق آنچه در ابلاغیهها و مصوبات شورای پول و اعتبار و بانک مرکزی آمده است بانکها باید حداکثر نرخ ۱۸ درصدی را برای اعطای تسهیلات خود به مشتریان در نظر بگیرند؛ که البته این نرخ برای معاملاتی است که در زمان اعطای تسهیلات قطعی منعقد میشوند. با این حساب نرخ قطعی است و بیشترین مقدار برای سود تسهیلات میتواند همان ۱۸ درصد برای بانکهای مختلف باشد.
- نکته مهم دیگری نیز در این رابطه وجود دارد، درصورتیکه نرخ سود بیشتر از ۱۸ درصد باشد، بانکها موظفاند طبق خواسته بانک مرکزی توجیهاتی را برای مقادیر بیشتر به بانک مرکزی ارسال کنند. درصورتیکه بانک مرکزی مجوز نرخ سود بالاتر را صادر کند بانکها اجازه دارند چنین قراردادی را منعقد کنند.
- درصورتیکه بانکی بدون دریافت مجوز از بانک مرکزی برای نرخ سود بیشتر کند و در پایان کار سود بیشتر از ۱۸ درصد باشد، با توجه به قراردادی که بین بانک و مشتری منعقدشده است بین دو طرف تقسیم میشود و بانکها موظف هستند این قوانین را رعایت کنند.
- با توجه به قوانین و مقرراتی که بانک مرکزی بهمنظور جلوگیری از قراردادهایی با سودهای مازاد بر قوانین بانکی وضع کرده است، گاهی برخی از بانکها از روشهای خلاقانه و البته متقلبانهای استفاده میکنند که این کار خطا است. در صورت مشخص شدن چنین موضوعی نیز باید با مدیریت نظارت بر بانکها برخورد شود. درواقع استفاده از روشهای ناپسند برای در نظر گرفتن سودهای مازاد بر قوانین بانکی در قراردادهای بانکی کار اشتباهی بوده و در چنین شرایطی حتماً باید با چنین بانکهایی برخورد شود.
دلیل پیشنهاد سود اضافه بر نرخ مصوب به مشتریان چیست؟
مطمئناً بانکی که سودهای اضافه بر نرخ مصوب بانک مرکزی را در زمان عقد قراردادهای بانکی از مشتریان میخواهد، نیازمند منابع و پول زیاد است. حال این سؤال پیش میآید که نیاز مالی برای بانکها از کجا و به چه دلیل ناشی میشود؟
چنین شرایطی ممکن است به دلیل نا مدیریتیهای گذشته بانک که بانک قصد جبران آن را دارد به وجود آید، یا اینکه منابع مالی و پولهایش را در راه دیگری و به یک منظور دیگری مصرف کرده باشد. البته ممکن است سیاست پولی بانک نیز متفاوت باشد و او را مجبور به دریافت سودهای مازاد بر قوانین بانکی از مشتریان کرده باشد.
در هر شرایطی سازوکار بانکها برای دریافت چنین سودهای اضافه از مشتریان کار پسندیدهای نبوده و موردقبول بانک مرکزی نیز نیست. در چنین شرایطی سپردهگذاران و دریافتکنندگان تسهیلات از بانکها باید احتیاط کرده و آگاه باشند که چنین بانکهایی دچار رویه غلطی هستند. بهتر است قبل از هرکاری با یک وکیل بانکی خبره مشورت کرده و از او در مورد حداکثر نرخ سود مصوب بانکی سؤال کنید تا بعدها دراینباره به مشکل برنخورید.
شرایط استرداد اضافه سود دریافتی بانکها از مردم
طبق بخشنامه منتشرشده وزارت اقتصاد، در پنج حالت امکان در بازگرداندن سود مازاد به مشتریان وجود دارد:
- چنانچه در زمان درخواست مشتری تمام یا بخشی از تسهیلات هنوز تسویه نشده باشند.
- قرارداد تسهیلاتی که بین بانک و مشتری منعقدشده است از نوع عقود مبادلهای باشد.
- اگر قرض گیرنده تسهیلات دارای بدهی غیر جاری باشد، باید نسبت به تعیین تکلیف آن مثل بازپرداخت بدهی و امهال طبق ضوابط مشخصشده توسط مؤسسات اعتباری به آییننامهها اقدام نماید.
- گزارشی که نشان دهد مصرف مبالغ پرداختی در خارج از موضوع قرارداد و تسهیلات و واگذاری موضوع قرارداد به شخص ثالث بدون اجازه بانک وجود نداشته است.
- فردی که تسهیلات را دریافت میکند، دعوای را نزد محاکم قضایی سود بانکی مطرح کند. اعمال نهایی مفاد بخشنامه و اعطای گواهی تسویه تسهیلات بسته به تنظیم یک گزارش اصلاحی و درنهایت استرداد دعوای مذکور باشد.
سخن آخر
یکی دیگر از دعاوی که ممکن است به دلیل عدم آگاهی مشتریان بانکی در قراردادهای بانکی پیش آید، دعاوی مربوط به سودهای مازاد بر قوانین بانکی است. درصورتیکه آشنایی کافی با قوانین بانکی ندارید و یا از حداکثر سود قراردادهای مختلف بانکی اطلاعاتی ندارید، بهتر است قبل از عقد هرگونه قرارداد بانکی، همینالان با ما تماس بگیرید و با وکیل بانکی خبره در این زمینه، وکیل سعیده فرهادی نژاد مشورت نمایید تا بعداً دچار مشکلات حقوقی نشده و مجبور به هزینههای اضافی نباشید.
